Category: Daily Dharma

Cái chí của con người cần phải quy về một, phải giữ cho bền lâu chớ có dời đổi, thì một ngày kia ắt biết được chỗ quy hướng của Diệu Đạo.

Cái học của thánh Hiền, không thể thành tựu ngay được mà cần phải tích lũy. Cái yếu của việc tích lũy, then chốt là ở chỗ chuyên và cần: phải trừ bỏ lòng thị hiếu, thực hành pháp không biết mỏi, về sau mới mở mang rộng rãi ra, thì có thể biết được cái diệu trong thiên hạ.

Chức vụ của trưởng lão có trách nhiệm là phải giữ gìn mối đạo, thực hành phần đạo đức của mình, chẳng phải chỉ lạm dụng cái tên đó vậy.

Cái chức của trưởng lão là cái khí cụ của đạo đức, bậc tiên-thánh kiến tạo Tùng Lâm, đặt ra kỷ cương, lập ra danh vị, tuyển chọn người tu hành có đạo đức để gánh vác cái chức vụ đó. So với người giữ gìn đạo đức, mặc dù trong lành cùng chết già nơi lò gạch, nhưng chẳng bằng người hành đạo lãnh chúng ở chốn Tùng Lâm. Há chẳng phải là nhờ người khéo giữ cái chức trưởng lão, thời đạo đức của Phật tổ mới còn được tồn tại đó sao.

Truyền trì đạo pháp quý nhất ở chỗ chân thật với hết thảy. Nếu không giữ lòng thành thật, chỉ chuộng lừa dối hư danh, đối với đạo lý thời chẳng có lợi ích gì vậy.

Phân biệt điều tà chánh, gạt bỏ mọi vọng tình, đó là cái thật trị tâm. Biết nhân quả, rõ tội phúc, đó là cái thật của tiết tháo. Hoằng đạo đức, tiếp thập phương lui tới, đó là cái thật của trụ trì. Lượng tài năng, giao phó việc, đó là cái thật dùng người. Xét ngôn hạnh, quyết định nên hay không nên, đó là cái thật cầu hiền. Vì thế cái tiết tháo của con người cần nhất ở chỗ thành thật. Nếu có thể giữ một mực như thế không biến đổi, thì dẫu rằng việc khó khăn đến mấy cũng có thể nhất chí được.

Phong cách tiếp dẫn đồ chúng của các bậc Tổ sư, chúng ta không thể dùng cách nhìn của phàm phu mà có thể thấu hiểu hết được.

Ngũ Tổ Diễn, khi thấy đồ chúng mà những ai là người có tiết nghĩa, có thể lập thân được, ở trong chốn trượng đường, dù họ có nghiêm nghị khuôn phép, Tổ cũng không hề ban lời khen thưởng hay lộ sắc mặt yêu thương. Tổ chỉ xét đến những kẻ thiên tà, xiểm nịnh, nhìn vào những chỗ làm hèn mạt không thể dạy bảo được của họ, lại tặng lời an ủi khích lệ. Người đời đối với cách ứng xử này đều không thể đo lường được. Ôi ! đó chính là chỗ thủ xả của Tổ đã sẵn có đường lối vậy.

Sự tương quan giữa trên và dưới phải giao hòa với nhau thì mọi việc mới đi đến chỗ nhất chí.

Đức Phật dạy : tình người nó làm ruộng phúc cho đời, đạo lý đều từ đó mà sinh ra. Cho nên sự tốt xấu của thời, tổn ích của việc, tất nương vào tình người. Tình người có thông tắc, nên mối quan hệ mới phát sinh. Sự việc có hậu bạc, nên vấn đề tổn ích phải đến. Duy chỉ bậc thánh nhân mới hay suốt được cái tình của thiên hạ. Cho nên làm Trụ trì cần ở chỗ được lòng chúng. Được lòng chúng chính là ở chỗ thấy được đạo tình.

Cổ nhân nói: “Biết người thật là khó, thánh nhân còn lo, huống là người khác vậy ư”.

Sự việc có từ ở chỗ vi tế đến rõ ràng, công lao có từ chỗ góp nhỏ mà thành lớn, chưa từng thấy ai không học mà thành tài, không tu mà thành đạt. Nếu hiểu được lý này thì họ có thể tìm được thầy, chọn được bạn, học được đạo, tu được Đức và cũng có thể thi thố được bất cứ việc gì trong thiên hạ. Các bậc tiền bối đều sẵn có tài năng hoàng mỹ, chí khí anh kiệt, các ngài cũng cần phải ấp ủ ở lúc chưa gặp thời cơ, phải ngậm đắng nuốt cay, ngụp lặn cùng với làn sống đời mà chìm nổi đó thôi, đâu có phải là các ngài kém tài xuất chúng vậy.

Chí đạo là con đường thẳng tắp cách xa tình người, nên phải thành tâm chính ý, chớ chuộng kiểu sức thiên tà. Kiểu sức thì gần trá nịnh, thiên tà thì không trung chính, đều không hợp với chí đạo.

Ngài Nguyệt Đường ở nơi nào cũng lấy việc hành đạo làm nhiệm vụ của mình, không cần người hoá chủ, không chuộng đồ cúng dường. Sự ăn uống mỗi năm chỉ tuỳ theo nơi thường trụ có bao nhiêu dùng vậy. Trong chúng có người khởi xướng muốn sung vào việc khất thực hoá đạo, ngài đều từ khước để phòng ngừa tội lỗi ngay khi còn nhỏ nhiệm, ngăn chặn không cho chúng lớn dần, thật là thấm thiết rõ ràng. Những lời nói xác thực đó nay còn văng vẳng bên tai. Ngày nay đem lời nói ấy mà quan sát, há lại chỉ có sự tự bán mình mà thôi đâu.